BMW E46 M3 GTR: Kapitan Ameryka - Trends Magazines
4 °C Warsaw, PL
27 lutego 2021

BMW E46 M3 GTR: Kapitan Ameryka

Zostało stworzone tylko w jednym celu – miało rozgromić konkurencję w American Le Mans Series. M3 GTR dowodzi, jak istotne w świecie motosportu jest czytanie regulaminów i interpretowanie na swoją korzyść wszelkich nieścisłości.

American Le Mans Series to jedna z najbardziej prestiżowych serii wyścigowych po drugiej stronie Atlantyku. W 2000 roku BMW E46 M3 zmierzyło się w nim z Porsche 911 GT3. Bez większych sukcesów. Karty w klasie GT rozdawała wyścigówka ze Stuttgartu.

BMW Motorsport nie zamierzało jednak składać broni. Wykorzystało nie do końca ścisły zapis w regulaminie ALMS. Przewidywał możliwość homologowania wyścigówki, jeżeli ma ona swój drogowy odpowiednik. Nie musiał być wyprodukowany w określonej liczbie egzemplarzy. Wystarczyło więc zbudować pojedyncze M3 z silnikiem V8, gdyż taki uznano za optymalny, a następnie skupić się na autach do wyczynu.

©2015 Sam Cobb

Ile dokładnie powstało egzemplarzy? Zdania są podzielone. BMW przyznaje się do stworzenia sześciu wyścigowych M3 GTR. Trzy, które służyły do prac badawczo-rozwojowych, zezłomowano po zakończeniu projektu. Pozostałe trzy znajdują się w zbiorach BMW Classic. Oficjalnie wiadomo o dwóch drogowych M3 GTR. Jeden pojawił się w salonie sprzedaży w Dubaju, drugi był przez chwilę eksponowany na torze Road Atlanta. Nawet najwięksi optymiści szacują, że do klientów mogło trafić najwyżej 20 GTR-ów. Skuteczną zaporę postawił sam producent. Cenę drogowego M3 GTR ustalono na 250 tysięcy euro, co zawęziło grono odbiorców. Dość powiedzieć, że seryjne M3 było… pięciokrotnie tańsze. Kolosalną dysproporcję tłumaczy to, że szosowy GTR nie był seryjnym samochodem z genami wyścigówki. Było to wyczynowe auto, które po niezbędnych przeróbkach zostało homologowane do jazdy po drogach publicznych.

©2015 Sam Cobb

BMW Motorsport w pełni wykorzystało potencjał projektu. Wykonane z włókna węglowego zderzaki, maska, dach i tylny spojler istotnie zmniejszyły masę samochodu. Nie zapomniano także o usztywnieniu nadwozia – ograniczenie jego podatności na skręcanie poprawia precyzję prowadzenia i korzystnie wpływa na pracę zawieszenia. Dodatkowe rozpórki umieszczono między przednią grodzią oraz kielichami zawieszenia. Kolejną – między punktami kotwiczenia tylnych amortyzatorów. Elementy zawieszenia i układu przeniesienia napędu w niczym nie przypominały stosowanych w seryjnym M3.

Clou programu był silnik. Miejsce rzędowej szóstki o pojemności 3,2 litra zajęło 4.0 V8. Jednostka P60B40 była pierwszą, którą BMW Motorsport skonstruowało wyłącznie z myślą o wyczynie. Nawet serce znanego z Le Mans prototypu V12 LMR wywodziło się z silnika stosowanego w serii 7. Duża liczba aluminiowych elementów ograniczyła masę jednostki napędowej – waży 14 kg mniej od rzędowej szóstki. Silnik P60 jest też bardziej zwarty, co korzystnie wpłynęło na wyważenie samochodu. Pracą silnika zawiadywał trójprocesorowy sterownik. Sucha miska olejowa zagwarantowała optymalne smarowanie – nawet przy największych przeciążeniach bocznych. Silnik wyczynowego GTR-a rozwijał 450 KM przy 7700 obr./min. Drogowa wersja oferowała ok. 350 KM przy 7000 obr./min. Parametry ograniczył m.in. układ wydechowy, który zredukował hałas i emisję szkodliwych substancji do atmosfery. Za przeniesienie mocy odpowiadała ręczna skrzynia z dwutarczowym sprzęgłem oraz mechanizmem różnicowym z wiskotyczną blokadą.

©2015 Sam Cobb

W sezonie 2001 M3 GTR zdominowało rywalizację w klasie GT American Le Mans Series. Samochód triumfował w siedmiu z jedenastu wyścigów. Jörg Müller stanął na najwyższym stopniu podium w klasyfikacji generalnej. Drugi był Jyrki Juhani Järvilehto z Finlandii. BMW odebrało gratulacje za zwycięstwo w kategorii producentów, a BMW Team Schnitzer okazał się najlepszym zespołem. Motyw amerykańskiej flagi na karoserii pojawił się przed ostatnimi zawodami – Petit Le Mans na torze Road Atlanta. Zespół chciał w ten sposób uczcić pamięć ofiar zamachu na World Trade Center, do którego doszło niecały miesiąc wcześniej.

©2015 Sam Cobb

Przywrócony do perfekcyjnego stanu samochód z numerem nadwozia M3-GTR-006 był jedną z gwiazd wystawy Legends of the Autobahn, która od sześciu lat odbywa się w kalifornijskim mieście Monterey. BMW dokłada starań, by goście imprezy mieli co oglądać. W 2011 roku na Legends of the Autobahn prezentowano prototyp 328 Hommage. W kolejnym sezonie odsłonięto koncepcyjne BMW Zagato Z4 Roadster.

©2015 Sam Cobb

Od samego początku M3 GTR były solą w oku konkurencji, która słusznie zauważała, że istotą klasy GT jest rywalizacja w samochodach możliwie bliskich seryjnie produkowanym. Przed rozpoczęciem sezonu 2002 włodarze ALMS ogłosili, że do startów w klasie GT dopuszczone będą auta, które wyprodukowano w serii liczącej przynajmniej sto egzemplarzy. Musiało też powstać przynajmniej tysiąc silników, które są punktem wyjścia do stworzenia serca wyścigówki. Sprecyzowano także czas i miejsce dystrybucji homologacyjnej bazy, by zmarginalizować możliwość stworzenia naprędce „maszyny do wygrywania”. Jak na ironię, E46 GTR – pierwsze w historii M3 z silnikiem V8 – okazało się zwiastunem nowej ery. Zaprezentowane w 2007 roku E92 M3 kryło pod maską 4.0 V8. Montowana do M3 E46 GTR jednostka P60B40 nie miała jednak nic wspólnego z pracującym w M3 E92 motorem S65B40.

©2015 Sam Cobb

Doskonałą puentę napisało BMW. Kiedy koncern kończył pracę nad nową trójką, zapadła decyzja o wystawieniu M3 GTR do maratonu 24h Nürburgring Nordschleife. Najbardziej istotną zmianą względem specyfikacji z 2001 roku było zastąpienie 30,4-milimetrowych zwężek w układzie dolotowym restryktorami o średnicy 32 mm. Silnik zaczął generować ponad 500 KM. Opanowanie maszyny ułatwiała kontrola trakcji – niedozwolona w ALMS. Dołożono także ABS. Samochód zgłoszony w kategorii prototypów zwyciężał w sezonach 2004 i 2005, gromiąc bardziej zaawansowane maszyny DTM.

Łukasz Szewczyk

Fot.  Sam Coob

Silnik V8, 3997 ccm, stopień sprężania – 13,0:1
Maks. moc 500 KM przy 8000 obr./min
Maks. moment obrotowy 480 Nm przy 6500 obr./min
Maks. obroty 8500 obr./min
Długość/ szerokość/ wysokość 4612/ 1900/ 1320 mm
Rozstaw osi 2731 mm
Rozstaw kół 1609/ 1602 mm
Koła 18-calowe, kute BBS
Opony Michelin 27/65-18/ 27/68-18
Hamulce Zaciski: 6-/ 4-tłoczkowe zaciski, tarcze: 380/ 313 mm
Masa własna 1100 – 1250 kg
Pojemność zbiornika paliwa 120 l

 

Podobne

Lumma CLR X6 R, tuning BMW X6

Agresywny tuning BMW X6

BMW X6 ma sporą ofertę pakietów tuningowych. Propozycję dla odważnych ma Lumma Design. Tuner wziął na warsztat X6 we flagowej wersji xDrive 50i. W seryjnym wydaniu podwójnie doładowane 4.4 V8 zapewnia 450 KM i 650 Nm. Inżynierowie Lummy zamontowali większe turbosprężarki i bardziej przepustowy wydech z metalowymi katalizatorami, jak również przeprogramowali elektronikę, uzyskując 590 KM…

Vanos: drobny defekt, wysokie koszty

Silniki współczesnych modeli BMW posiadają system Vanos, który odpowiada za regulację faz rozrządu. Działa świetnie, jednak przy wysokich przebiegach zaczyna generować koszty. Wszystko przez... tanie uszczelki. Praca układu zaworowego ma ogromny wpływ na charakterystykę silnika. Przy niskich obrotach korzystne jest opóźnione otwarcie zaworów – bieg jałowy staje się stabilniejszy i wzrasta kultura pracy silnika. W…